Үйл явдал10 мин унших
“Монгол мал” үндэсний хөтөлбөр Дорнод аймагт

“Монгол мал үндэсний хөтөлбөр-хөдөөгийн хөгжил зүүн бүсийн зөвлөгөөн
Монгол Улсын Ерөнхий сайдын ивээл дор Чойбалсан хотод энэ онд болсон " Монгол мал үндэсний хөтөлбөр-Хөдөөгийн хөгжил" Зүүн бүсийн зөвлөгөөнд МУ-ын Ерөнхий сайд С.Батболд хэлсэн үгэндээ "Төрөөс малчдын талаар баримтлах бодлого", "Монгол мал" үндэсний хөтөлбөрүүдийг зөвхөн Хүнс, хөдөө аж ахуй, хөнгөн үйлдвэрийн яамны хийх ажил мэтээр явцуу хандаж болохгүй. Төрийн бүх яам агентлаг, байгууллагууд эдгээр хөтөлбөрийг хэрэгжүүлэх бодлого үйл ажиллагаа, мэдээ мэдээллээ солилцон хамтран ажиллахыг үүрэг болгон, малчид, ард иргэдэд ойлгуулан сурталчлах ажил чухал шаардлагатай байгааг онцолсон юм.
Уг зөвлөгөөнд Хүнс, Хөдөө аж ахуй, Хөнгөн үйлдвэрийн сайд Т.Бадамжунай, дэд сайд Ж.Сауле, ХЗБХ-ны дарга Д.Одбаяр, Улсын Их Хурлын гишүүн Баддан-Очир, Ч.Улаан, БОХХААБХ-ны дарга П.Алтангэрэл, Дорнод, Хэнтий, Сүхбаатар аймгийн Засаг дарга нар, БСШУЯ, НХХЯ, МҮХНХ-ны удирдах албаны хүмүүс, Зүүн бүсийн сумдын Мал эмнэлэг, үржлийн тасгийн дарга, малчдын төлөөлөл оролцов.
"Монгол мал" хөтөлбөрт дэвшүүлсэн зорилтыг хэрэгжүүлэхтэй холбогдуулж, Зүүн бүсийн аймгуудад тохиолдож буй гамшиг осол, төрөл, гамшгийн хохирол, хоршоодын гүйцэтгэх үүрэг, орон нутагт үзүүлж буй эмнэлгийн тусламж үйлчилгээ, мал аж ахуйн салбарын мэргэжилтэн бэлтгэх, малчдын хөдөлмөр эрхлэлт, нийгмийн даатгал, мэргэжлийн хяналтын байгууллагын үүрэг, оролцоо гэх мэт тулгамдаж буй олон асуудлаар илтгэл сонсож, санал хүсэлт тавьж, асууж, хариулж, ярилцлаа. Зөвлөгөөнөөс "Монгол мал" үндэсний хөтөлбөрийг үр дүнтэй хэрэгжүүлэхэд чиглэгдсэн ЗӨВЛӨМЖ гаргалаа. Зөвлөгөөний төлөөлөгчид "Хэрлэн Номин" бизнес төвд "Эрчимжсэн мал аж ахуй", "Дорнодод үйлдвэрлэв" үзэсгэлэнг үзэж сонирхов.
ЖДҮХ Сан болон “Сум хөгжүүлэх сан”-гийн хөнгөлөлттэй зээл
2011 онд арилжааны 3 банкаар дамжуулан 2009-2010 оны Хөнгөлөлттэй зээлийн эргэн төлөлтөөс 49 аж ахуйн нэгж иргэнд 757.6 сая төгрөг, Бондын эх үүсвэрээс 35 аж ахуйн нэгж иргэнд 990.9 сая төгрөг, Сум хөгжүүлэх сангийн эх үүсвэрээс 199 иргэнд 955.0 сая төгрөгийн санхүүжилтийг мөн сум хөгжүүлэх санд улсын төсвийн хөрөнгө оруулалтаар орон нутагт эрх нь шилжсэн 200.0 сая төгрөгийг аймгийн Засаг даргын 2011 оны А/264 дүгээр захирамжаар 13 суманд хуваарилж нийт энэ онд 2,903.5 сая төгрөгийн санхүүжилтийг 309 жижиг, дунд үйлдвэр эрхлэгчдийн үйл ажиллагаанд санхүүгийн дэмжлэг үзүүлэн ажиллалаа.
Үүний үр дүнд 935.6 сая төгрөгийн санхүүжилтээр 31 үйлдвэр, цех, эрчимжсэн аж ахуй шинээр байгуулагдаж, 1.6 тэр бум төгрөгийн санхүүжилтээр 184 үйлдвэр, үйлчилгээний газрууд эргэлтийн хөрөнгөө нэмэгдүүлэн, тоног төхөөрөмжөө шинэчлэн, үйлдвэрийн байртай болж 606 ажлын байр шинээр бий болж, 509 ажлын байр хадгалагдан үлдсэн байна. Мал аж ахуйн чиглэлээр 68 төсөл дэмжигдэн 821.6 сая төгрөг, арьс шир, ноос ноолуур, эсгий боловсруулах чиглэлээр 15 төсөл дэмжигдэн 109.8 сая төгрөг, нийт 931.4 сая төгрөгийн санхүүжилт аваад ажиллаж байна.
“Төрөөс малчдын талаар баримтлах бодлого” нийгмийн даатгалын салбарт
2010 оны жилийн эцсийн байдлаар Дорнод аймагт 4,1 мянган малчин өрхөд 8543 малчин мал аж ахуйн үйлдвэрлэл эрхлэн ажиллаж байна. Нийт малчдын 43.4 хувийг нь 16-34 насны залуучууд, 43.4 хувийг 35-аас тэтгэвэрт гарах /54-59/ хүртэл насны иргэд, 13.2 хувийг тэтгэврийн насны хүмүүс эзэлж байгаа юм. Эрүүл мэндийн болон нийгмийн даатгалд хамрагдвал зохих 7414 малчин байгаагаас 2011 оны гуравдугаар улирлын байдлаар эрүүл мэндийн даатгалд 3780 малчин буюу 51 хувь, нийгмийн даатгалд 468 малчин 6,3 хувь нь хамрагдаад байна. Малчдыг эрүүл мэндийн болон нийгмийн даатгалд хамруулах ажлыг эрчимжүүлэх, тэдний нийгмийн баталгааг хангах зорилгоор сумын Засаг дарга нарт сургалт явуулсны зэрэгцээ нийгмийн даатгалын хэлтсийн дарга, сумын Засаг дарга, сумын нийгмийн даатгалын байцаагчийн гурвалсан гэрээг байгуулан ажиллаж байна.
Хот орчмын бэлчээрийн төсөл чойбалсанд
АНУ-ын Засгийн Газар ,Мянганы Сорилтын корпорациар дамжуулан Монгол Улсад 285 сая орчим ам долларын буцалтгүй тусламжийг эдийн засгийн өсөлтийг нэмэгдүүлж, ядуурлыг бууруулах зорилгоор зургаан төслөөр олгож байгаагаас Дорнод аймагт хэрэгжиж байгаа дөрвөн төслийн нэг нь Хот орчмын бэлчээрийн төсөл /ХОБТ/ юм. Өнгөрсөн оны есдүгээр сарын 21 нд аймаг орон нутгийн болон сумдын удирдлагын төлөөлөл, МСС-ийн төслийн зөвлөх Леонард нарыг байлцуулан зохион байгуулсан энэ арга хэмжээнд ХОБТ-ийн захирал Б.Алтанцэцэг ахлагчтай төслийн баг, Мониторинг үнэлгээний захирал Ууганбаяр, ажилтан Наранцогт нар ажиллав.
Шалгаруулалтад 60 бүлгийн төлөөлөл, бусад 60 гаруй хүн оролцсон. Нийтэд ойлгомжтой ил тод аргаар зохион байгуулсан тус шалгаруулалтаар Чойбалсан бүсээс хагас эрчимжсэн 57, эрчимжсэн гурван бүлэг төсөл хэрэгжүүлэхээр шалгарав. Өнгөрсөн оны аравдугаар сарын 12-нд санамсаргүй түүврийн аргаар тэнцсэн 60 бүлгийн ахлагч, гишүүд 118 малчныг оролцуулан, зохион байгуулах төслийн баг, орон нутаг сумын удирдах хүмүүс 47, нийт 165 хүнийг хамруулсан арга хэмжээгээр 60 бүлэг тус тусын нутаг бэлчээрийг урт хугацаагаар ашиглах эрхээ баталгаажуулав.
- Аймгийн малчин өрхийн 10 хувь нь бэлчээрээ урт хугацаанд эзэмших, гүн өрмийн худаг гаргуулах, малын хашаа байрны материалын дэмжлэг авах эрхийг анхлан авлаа
-Аймгийн нийт бэлчээрийн зургаан хувь нь малчдын 60 бүлэгт ногдож байна.
“Төрөөс малчдын талаар баримтлах бодлого” эрүүл мэндийн салбарт
Малчдад нүүдлийн хэлбэрээр эмнэлгийн үйлчилгээний анхан шатны тусламж үзүүлэх тогтолцоог бүрдүүлэх ажлын хүрээнд, Чулуунхороот, Халхгол, Баян-Уул, Цагаан-Овоо, Хөлөнбуйр, Булган, Чойбалсан, Матад суманд шүд, ЭНМЗ, дотор, нүд, ЭХО зэрэг мэргэжлийн эмч нар ажиллан 751 хөдөөгийн иргэдэд эмнэлгийн тусламж үйлчилгээг газар дээр нь үзүүлэв. Учирч болзошгүй эрсдэлээс сэргийлэн сумын төвөөс алслагдсан багт амьдарч байгаа 2 жирэмсэн эх, төрсөн эх, нярай, 0-5 насны 18 хүүхэд, 65-аас дээш насны 5 ахмадыг сумын төвд татан ирүүлж эрүүл мэндийн хяналтанд авч ажиллалаа.
Алслагдсан хөдөө орон нутгийн хүн амд явуулын эмнэлгийн тусламж үйлчилгээг үзүүлэх зорилгоор Аймгийн ЭМГ, БОЭТ-тэй хамтран 11 нарийн мэргэжлийн эмч нарын бүрэлдэхүүнтэй багийг энэ оны 5 дугаар сард Булган, Хөлөнбуйр, Баянтүмэн суманд ажиллуулж нийт 1229 иргэнд эмнэлгийн тусламж үйлчилгээг үзүүлсэн байна. ЭМС-ын 22 тоот тушаалаар алслагдсан хөдөө сумдын эмзэг ядуу бага насны хүүхдэд үнэ төлбөргүйгээр өгөх гурван төрлийн 219800 төгрөгийн эм, тариаг сумын эмнэлгүүдэд хуваарилан хүргүүллээ.
“Төрөөс малчдын талаар баримтлах бодлого” нийгмийн халамжийн салбарт
НХХЯ-наас залуу малчдын хөдөлмөр эрхлэлтийг дэмжих хөтөлбөрийн хүрээнд Булган, Чойбалсан, Чулуунхороот сумдын богд шилжүүлснээр 100 хүртэлх толгой малтай, 18-35 насны хөдөлмөрийн чадвартай ажилгүй иргэнийг сумын амьжиргаа дэмжих зөвлөлөөр хэлэлцэв. Үүнд 29 малчин өрхийн хөдөлмөрийн чадвартай 60 иргэнийг сонгон мэдээллийн санд бүртгэж, өрхийн хөгжлийн төлөвлөгөөний дэвтэр хөтлөн, өрхийн хэрэгцээг тодорхойлж, малчдын сургалт, "Бизнесээ эхэл, бизнесээ хөгжүүл" сургалтад хамруулан ажиллаж байна. Хөтөлбөрт хамрагдсан өрхүүдэд 59.7 сая төгрөгөөр 1583 толгой мал авч малжуулсан нь 2011 онд 2231 толгой болж өсчээ.
Сэтгүүлч ts8060
