#Коммент5 мин унших
Б.Мөнхсоёл: Улс орнууд электрон тамхийг тас хориглож байгаач бид оновчтой зохицуулалт хийхийн төлөө ажиллаж байна

Сэтгүүлч Tsetsegsuren
Одоохон...
#Коммент5 мин унших

Сэтгүүлч Tsetsegsuren
Энэ бол ЭМЯ-ны хүсэлтээр Сингапур Улсын судлаачдын баг гүйцэтгэсэн манай улсын электрон тамхины хэрэглээ, ялангуяа маркетингийн стратеги хүүхэд залууст хэрхэн нөлөөлж буй судалсан судалгааны ажлын нэг дүгнэлт юм.
Нөгөөтэйгүүр уламжлалт тамхи болоод электрон тамхины талаарх бодит мэдээллийг маркетингийн нөлөө сааруулдаг, эргэлзүүлдэг, бүр талцуулдаг тул мэдээллийн бүрхэг байдлаас улбаалж өсвөр үеийнхний дундах электрон тамхины хэрэглээ тахал мэт дэлгэрээд буй тул хуулиар зохицуулах шаардлага үүссэн юм.
2023 онд 18 нас хүрээгүй хүүхдэд электрон тамхи худалдаалахгүй байх Нийслэлийн Засаг даргын захирамж гарсан ч хэрэгжилт хангалтгүй байгаа нь илэрхий.
Мөн ДЭМБ-ын зүгээс, Электрон тамхи хэрэглэх нь тамхинаас гарах үр дүнтэй арга зам болдог ойлголт батлагдаагүй. Харин залуу насандаа электрон тамхи хэрэглэх нь цаашид янжуур тамхи хэрэглэх магадлал гурав дахин их байдаг гэдгийг судалгаа баталсан байна. Үүний зэрэгцээ электрон тамхи хэрэглэснээр эрүүл мэндээрээ хохирсон тоо баримтууд өдрөөс өдөрт нэмэгдэж байж. Одоогоор энэ хортой бүтээгдэхүүнийг дэлхийн 34 улсад худалдаалахыг хориглосон хэмээн мэдэгджээ.
Монгол Улсын Их Хурлын дарга Д.Амарбаясгалангийн 2024 оны 110 дугаар захирамжаар “Тамхины хяналтын тухай хуулийн хэрэгжилттэй танилцаж, электрон тамхи, түүнтэй холбоотой асуудлаар холбогдох хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах шаардлагатай эсэхийг судлан, санал дүгнэлт гаргах, шаардлагатай бол холбогдох хуулийн төсөл боловсруулах” үүрэг бүхий ажлын хэсэг байгуулагдсан бөгөөд ажлын хэсгээс Тамхины хяналтын тухай хуульд нэмэлт өөрчлөлт оруулах тухай хуулийн төслийг боловсруулсан байна.
Ажлын хэсэгт УИХ-ын гишүүн Б.Мөнхсоёл, О.Саранчулуун, Х.Жангабыл, Д.Ганмаа нарын гишүүд ажиллаж өнөөдрийн байдлаар мэргэжлийн байгууллагууд, ЕБС-ийн багш, багш, эмч, сэтгэл зүйч нийгмийн ажилтнуудыг оролцуулсан олон нийтийн хэлэлцүүлгийг өрнүүлээд байна.
Хууль боловсруулах явцад Дэлхийн эрүүл мэндийн байгууллагатай хийсэн хоёр хоногийн сургалт хийж, янжуур болон электрон тамхины талаарх татварын загварчлалыг гаргаж ярилцсан бөгөөд Дэлхийн эрүүл мэндийн байгууллагаас энэ төрлийн татварын хэмжээг 75 хүртэлх хувиар нэмэгдүүлэх боломжтой гэжээ.
Энэ улс орны зүгээс уг хэрэглээг бууруулах бодлогын гол субьект нь татвар бөгөөд татварыг нэмэгдүүлэх замаар уг "тахал"-ын нөлөөллийг багасгаж, хүн амын, нэн ялангуяа өсвөр насныхны эрүүл мэндийг хамгаалах боломжтой юм.
Манай улсад импортын дийлэнх электрон тамхи нь БНХАУ болон Хонконгоос орж ирдэг.
Гэтэл Хонконг нь хуулиараа электрон тамхийг хориглосон бол БНХАУ-д 2022 оноос эхлэн электрон тамхины үнэр, амтыг хориглосон байдаг.
ДЭМБ-аас хүүхэд, өсвөр насныхны электрон тамхинд татагдах байдлыг бууруулахын тулд амт, үнэрхийг хориглохыг зөвлөдөг.
Электрон тамхины хэрэглээг хууль тогтоомжоор зохицуулсан 100 гаруй улс байдаг. Сингапур, Энэтхэг, Бразил, Камбож тэргүүтэй 30 гаруй улсад хуулиар хориглосон. Харин БНХАУ, Япон, Франц, Герман, Автсрали зэрэг улсад амт, үнэрийг хязгаарласан байдаг аж.
Онцгой албан татварт цугларсан төсвөөр
Хуулийн төсөлд тусгасан бусад зохицуулалтууд:
Хуулийн төслийг УИХ-д өргөн барихад бэлэн болоод байгаа аж.