#Коммент4 мин унших
Ж.Чинбүрэн: ЭМДС дээр батлагдсан гэрээнд өөрчлөлт оруулах замаар хулгай хийснийг илрүүлж хуулийн байгууллагад шалгуулахаар өглөө

Сэтгүүлч Б.Цэцэгсүрэн
Одоохон...
#Коммент4 мин унших

Сэтгүүлч Б.Цэцэгсүрэн

Эрүүл мэндийн даатгалын сан /ЭМДС/ татвар, шимтгэл, хувь хүний шууд төлбөрөөс бүрддэг. Тэр дундаа албан секторт ажилладаг иргэд ЭМДС-ийн нийт орлогын 68.7 хувийг бүрдүүлдэг ч зардлын 23.7 хувийг эзэлдэг байна.
Манай улсын 3.5 сая иргэний 2.2 саяынх нь эрүүл мэндийн тусламж үйлчилгээг төрөөс хариуцдаг. “Төр хариуцах” иргэдийн 1.2 сая нь хүүхэд. Бусад нь ахмад настнууд, цэргийн алба хаагчид, хорих ял эдэлж буй иргэд. Төсвөөс тэдэнд зориулсан санхүүжилт нь сангийн орлогын 28 хувийг эзэлдэг ч, зарлагын 69 хувийг гаргадаг байна.
ЭМДЕГ-аас эмнэлгүүдийн сар тутмын санхүүжилтийн дээд хэмжээг баталж, төсвөөс давсан санхүүжилт олгохгүй ч хүний амь нас аврах цочмог үеийн үйлчилгээнд санхүүгийн хязгаар тавихгүй бэлэн байдалд байдаг.
Сангийн санхүүжилтийн үр ашгийг дээшлүүлэх чиглэлд анхаарал хандуулж бодлого тодорхойлох зайлшгүй шаардлага үүсээд буйг Эрүүл мэндийн салбарын сайд Ж.Чинбүрэн онцолж байна.

Монгол Улсын урт хугацааны хөгжлийн “Алсын хараа 2050” бодлогод 2030 он хүртэлх хугацаанд эрүүл мэндийн тусламж, үйлчилгээний чанар, гүйцэтгэлд суурилсан санхүүжилтийн тогтолцоотой болох, хүний нөөцийн хангалт, ур чадвар, нийгмийн хамгааллыг сайжруулах, цахим үйлчилгээг өргөжүүлэн үндэсний эрүүл мэндийн мэдээллийн сан бүрдүүлэх, алсын зайн үндэсний сүлжээ бий болгох, эрт илрүүлгийн үндэсний тогтолцоог сайжруулах зорилтыг тавьсан аж.
Сайдын албан үүргээ хүлээж аваад 4 сар болж буй тэрбээр ЭМДС-ийн үйл ажиллагааг парламентын гишүүд, олон нийтэд нээлттэй болгохын зорин ажиллаж байна.
Тухайлбал,
Улсын төсөв болон Эрүүл мэндийн даатгалын сан (ЭМДС)-гаас 2020 онд нийт 18.3 сая тохиолдлын тусламж, үйлчилгээг үзүүлж байсан бол гүйцэтгэлийн санхүүжилтэд шилжсэний үр дүнд 2024 он гэхэд энэ дүн 43.7 хувиар нэмэгдэж, 26.3 сая тохиолдолд үзүүлсэн тусламж, үйлчилгээг ЭМДС-гаас санхүүжүүлжээ.
Мөн тусламж, үйлчилгээний зардлыг жилд 2.0 сая төгрөгөөр хязгаарлаж байсныг халж, 2024 онд ЭМДС-гийн санхүүжилтээр нэг хүн дээд тал нь 203 сая төгрөгийн тусламж үйлчилгээ авсан байна. Даатгалаас үзүүлэх эмийн үнийн хөнгөлтийн хувь хэмжээг нэмэгдүүлснээр энэ зардал сүүлийн таван жилд 3.3 дахин өсжээ.
Гадаад улсад зайлшгүй шаардлагаар эмчлүүлсэн өвчтөний зардалд дэмжлэг үзүүлэхэд Эрүүл мэндийг дэмжих сан (ЭМДэмС)-гийн хөрөнгийн тодорхой хувийг зарцуулах эрх зүйн орчныг бүрдүүлж, 5.0 хувийг буцаан олгодог байсныг хүүхдэд 50 хүртэл, насанд хүрэгчдэд 20 хүртэл хувийг нэмэгдүүлсэн талаарх мэдээллийг ХХНБХ-ны хуралдаан дээр онцлов.
Гэвч цар тахлын нөлөөгөөр өмнөх жилүүдэд явуулсан алдаатай бодлогын уршиг одоо хэр үргэлжилж ЭМДС-ийн өр жилээс жилд өндөр дүнтэй гарсан хэвээр байгаа юм. Үүнтэй холбоотой асуудлаар ЭМ-ийн сайд Ж.Чинбүрэн мэдэгдэл хийлээ.
Үүнтэй зэрэгцэн тус сангийн санхүүжилт болон засаглалын менежментийг сайжруулах чиглэлээр шуурхай арга хэмжээ авах зорилгоор Эрүүл мэндийн даатгалын тухай хууль тогтоомж, эрүүл мэндийн даатгалын сангийн тогтолцоо, үйл ажиллагааг боловсронгуй болгох, эрүүл мэндийн тусламж үйлчилгээг сайжруулах, тус сангийн хөрөнгийг бүрдүүлэх, эрүүл мэндийн тусламж, үйлчилгээ худалдан авах үйл ажиллагааны үр дүн, хяналтыг сайжруулах, сангийн өр авлагыг барагдуулах, холбогдох хууль тогтоомжийг зөрчсөн эрх бүхий албан тушаалтанд хариуцлага тооцох, холбогдох хууль тогтоомж зөрчсөн байж болзошгүй асуудлыг нягталж, хуулийн байгууллагад шилжүүлэн шалгуулах, шаардлагатай тохиолдолд хуулийн байгууллагад шилжүүлж холбогдох арга хэмжээг шуурхай авч хэрэгжүүлэх ЗГ-ын тогтоолыг батлав.
Улс орнууд ЭМДС-даа ДНБ-ий 6 хувьтай тэнцэх санхүүжилт төвлөрүүлбэл тусламж үйлчилгээний хүртээмж доголдолгүй болно гэж үздэг. Манай улсын хувьд одоогоор ДНБ-ийхээ 3 хувийг зарцуулж байна. Төр, засгийн дэмжлэг, хамтын хүчин зүтгэлээр эрүүл мэндийн салбар ирэх онд сайн үзүүлэлт үзүүлэх хүлээлт ийнхүү үүсэв.