Байр суурь2 мин унших
О.Батнайрамдал: Кибер аюулгүй байдалтай холбоотой техникийн нөөц төв байгуулах ажил хэзээ дуусах вэ?
Сэтгүүлч Х.Оюумаа
Одоохон...
Байр суурь2 мин унших
Сэтгүүлч Х.Оюумаа
УИХ-ын чуулганы /2026.11.20/-ны өдрийн хуралдаанаар Монголбанкнаас 2026 оны 09 дүгээр сарын 30-ны өдөр ирүүлсэн “Төрөөс мөнгөний бодлогын талаар 2027 онд баримтлах үндсэн чиглэл батлах тухай” Улсын Их Хурлын тогтоолын төслийг хэлэлцэв.
УИХ-ын гишүүн О.Батнайрамдал дараах байр суурийг илэрхийллээ.
Миний харж байгаагаар урьд өмнө орж ирж байгаагүй реформын шинж чанартай орж ирж байна, сайн хэрэг. Гэхдээ хэд хэдэн зүйл байна. Мөнгөний бодлого, төсвийн бодлого, хоорондоо уялдах ёстой аль нь түрүүлж байх ёстой гээд. Энэ одоогийн байгаа хуулиараа зохицуулагдаж байгаа ойлгомжтой зүйл. Төсвийн тухай хуулийн 27.1.9 дээр Монгол Улсын Засгийн Газраас төсвөө өргөн барихдаа тухайн мөнгөний бодлоготойгоо нийцүүлнэ гэдэг нийтлэг зарчим хууль дээр байгаа. Тэгэхээр төсөв өргөн барихдаа ЗГ тухайн үедээ хэрэгжиж байгаа төрийн мөнгөний бодлоготойгоо уялдуулж орж байх ёстой гэсэн үг. Тэнд заачихсан инфляцын түвшин бүх зүйлтэйгээ уялдуулах ийм хууль нь байна.
Үүнтэй холбоотойгоор 2027 оны 6 сарын 10-нд мөнгөний бодлогоо өргөн барина гэж байгаа. 2027 оны 6 сарын 10-нд мөнгөний бодлогоо өргөн барихаар УИХ хэлэлцтэл 9 сар хүртэл хүлээгдэнэ. 9 сард чуулган нээгдтэл дараа жилийн төсөв нь өргөн баригдаж байна. Тэгэхээр тухайн Засгийн Газар батлагдаагүй байгаа мөнгөний бодлого дээрээ үндэслэж байгаа юм уу? 6 сарын 10-нд гэхээр ямар логикоор орж ирж байгаа хугацаа вэ? Хаврын чуулгандаа батлаад, баталсан төсвийн бодлого дээр Засгийн Газар төсвөө боловсруулах ёстой гэж би логикоор хараад байна.
Хоёрдугаарт, энэ долоо хоног "Anthropic" гээд дэлхийн хамгийн том хиймэл оюуны компани хөрөнгийн бирж дээр IPO хийж 1,5 их наяд долларын үнэлгээтэй дэлхийн 12 дахь том компани болж гарч ирж байна. IPO Prospectus-ыг нь бүгдээрээ унших хэрэгтэй. 379 хуудас IPO Prospectus-ын 100 хуудас нь Risk factors буюу эрсдэлээ тодорхойлсон. Нэг дэх өдөр Америкийн том банкнууд болох JPMorgan, Bank of America банкнууд дээр online payment буюу онлайнаар гүйлгээ хийх дээр асуудал гарсан. Үүнийхээ учир шалтгааныг шууд тайлбарлаагүй. Гэхдээ хэвлэлийнхэн үүнийг хиймэл оюуны эрсдэлтэй холбож тайлбарлаж байгаа. Тэгэхээр бид хиймэл оюуны хөгжиж байгаа үед кибер аюулгүй байдал гэдэг бидний өмнө боддог байсан кибер аюулгүй байдал биш болчихсон.
Та бүхний тайлан дээр 83 дугаар хуудсан дээр кибер аюулгүй байдал болон технологи тасалдал гэж 2 параграф байна. Кибер аюулгүй байдалтай холбоотой техникийн тасалдал гарвал хариу арга хэмжээ ISO27001 стандартад нийцсэн нөөц төвийг байгуулах бэлтгэл ажлыг хангах гэж байна. Энэ бэлтгэл ажил хэдэн жил хангагдаж байгаа вэ? Нөөц төв хэзээ баригдах вэ? Кибер аюулгүй байдалтай холбоотой, хиймэл оюунтай холбоотой эрсдэлийг хэрхэн тооцоолж байгаа вэ? зөвхөн Монголд хамаагүй байлгүй дээ биш. Энэ дэлхийн бүх орон дээр ялгаагүй, урьд өмнө тооцоолж байгаагүй том эрсдэл гарч ирж байна.